Rabu, 19 Maret 2014

Ramalan Jayabaya tentang Zaman Edan

Melanjutkan tentang Ramalan Jangka Jayabaya, bait 140 – 158 menceritakan tentang munculnya Zaman Edan yang ditandai dengan ketimpangan-ketimpangan: adanya krisis kepemimpinan, krisis moral, krisis ekonomi, berbagai bencana alam, hingga diberlakukannya sistem otonomi daerah. Hal-hal tersebut sudah diceritakan oleh Prabu Jayabaya pada bait terakhir Jangka Jayabaya.
Setelah melalui zaman Edan, bangsa Nusantara akan kedatangan seorang pemimpin yang akan memulihkan kekacauan di Nusantara dan mengantarkan bangsa ini sebagai mercusuar dunia.
Hal ini diceritakan pada bait 159 hingga 173.
Sebelum kita membahas tentang kedatangan sang pemimpin nusantara yang dijanjikan itu, berikut ini adalah bait-bait jangka jayabaya yang menceritakan datangnya zaman edan. silakan dibaca, diresapi dan dibandingkan dengan kehidupan nyata saat ini.
140. polahe wong Jawa kaya gabah diinteri: endi sing bener endi sing sejati. para tapa padha ora wani padha wedi ngajarake piwulang adi, salah-salah anemani pati
tingkah laku orang Jawa seperti gabah ditampi: mana yang benar mana yang asli. para pertapa semua tak berani, takut menyampaikan ajaran benar, salah-salah dapat menemui ajal.
141. banjir bandang ana ngendi-endi. gunung njeblug tan anjarwani, tan angimpeni. gehtinge kepathi-pati marang pandhita kang oleh pati geni, marga wedi kapiyak wadine sapa sira sing sayekti.
banjir bandang dimana-mana, gunung meletus tidak dinyana-nyana, tidak ada isyarat dahulu. sangat benci terhadap pendeta yang bertapa, tanpa makan dan tidur karena takut bakal terbongkar rahasianya siapa anda sebenarnya.
142. pancen wolak-waliking jaman. amenangi jaman edan, ora edan ora kumanan. sing waras padha nggagas, wong tani padha ditaleni, wong dora padha ura-ura. beja-bejane sing lali, isih beja kang eling lan waspadha
sungguh zaman gonjang-ganjing. menyaksikan zaman gila, tidak ikut gila tidak dapat bagian. yang sehat pada olah pikir, para petani dibelenggu, para pembohong bersuka ria. beruntunglah bagi yang lupa, masih beruntung yang ingat dan waspada.
143. ratu ora netepi janji, musna kuwasa lan prabawane. akeh omah ndhuwur kuda. wong padha mangan wong, kayu gligan lan wesi hiya padha doyan, dirasa enak kaya roti bolu. yen wengi padha ora bisa turu
raja tidak menepati janji, kehilangan kekuasaan dan kewibawaannya.  banyak rumah di atas kuda. orang makan sesamanya, kayu gelondongan dan besi juga dimakan, katanya enak serasa kue bolu. malam hari semua tak bisa tidur
144. sing edan padha bisa dandan. sing ambangkang padha bisa nggalang omah gedong magrong-magrong
yang gila dapat berdandan yang membangkang semua dapat membangun rumah, gedung-gedung megah
145. wong dagang barang sangsaya laris, bandhane ludes. akeh wong mati kaliren gisining panganan. akeh wong nyekel bendha ning uriping sengsara
orang berdagang barang makin laris tapi hartanya makin habis. banyak orang mati kelaparan di samping makanan. banyak orang berharta namun hidupnya sengsara
146. wong waras lan adil uripe ngenes lan kepencil. sing ora abisa maling digethingi. sing pinter duraka dadi kanca. wong bener sangsaya thenger-thenger, wong salah sangsaya bungah. akeh bandha musna tan karuan larine. akeh pangkat lan drajat padha minggat tan karuan sebabe
orang waras dan adil hidupnya memprihatinkan dan terkucil. yang tidak dapat mencuri dibenci, yang pintar curang jadi teman. orang jujur semakin tak berkutik, orang salah makin pongah. banyak harta musnah tak jelas larinya, banyak pangkat dan kedudukan lepas tanpa sebab
147. bumi sangsaya suwe sangsaya mengkeret, sakilan bumi dipajeki. wong wadon nganggo anganggo lanang. iku pertandhane yen bakal nemoni. wolak-walike zaman
bumi semakin lama semakin sempit, sejengkal tanah kena pajak. wanita memakai pakaian laki-laki. itu pertanda bakal terjadinya zaman gonjang-ganjing
148. akeh wong janji ora ditepati, akeh wong nglanggar sumpahe dhewe. manungsa padha seneng ngalap, tan anindakake hukuming Allah. barang jahat diangkat-angkat, barang suci dibenci.
banyak orang berjanji diingkari, banyak orang melanggar sumpahnya sendiri. manusia senang menipu, tidak melaksanakan hukum Allah. barang jahat dipuja-puja, barang suci dibenci.
149. akeh wong ngutamakake royal. lali kamanungsane, lali kebecikane, lali sanak lali kadang. akeh bapa lali anak, akeh anak mundhung biyung. sedulur padha cidra, keluarga padha curiga. kanca dadi mungsuh. manungsa lali asale
banyak orang hamburkan uang. lupa kemanusiaan, lupa kebaikan. lupa sanak saudara. banyak ayah lupa anaknya, banyak anak mengusir ibunya. antar saudara saling berbohong, antar keluarga saling mencurigai. kawan menjadi musuh. manusia lupa akan asal-usulnya
150. ukuman ratu ora adil, akeh pangkat jahat jahil. kelakuan padha ganjil. sing apik padha kepencil. akarya apik manungsa isin. luwih utama ngapusi
hukuman raja tidak adil. banyak yang berpangkat, jahat dan jahil. tingkah lakunya semua ganjil. yang baik terkucil. berbuat baik manusia malah malu. lebih mengutamakan menipu
151. wanita nglamar pria. isih bayi padha mbayi. sing pria padha ngasorake drajate dhewe
wanita melamar pria. masih muda sudah beranak. kaum pria merendahkan derajatnya sendiri
Bait 152 sampai dengan 156 tidak ada (hilang dan rusak)
157. wong golek pangan pindha gabah den interi; sing kebat kliwat, sing kasep kepleset. sing gedhe rame, gawe sing cilik keceklik. sing anggak ketenggak, sing wedi padha mati. nanging sing ngawur padha makmur. sing ngati-ati padha sambat kepati-pati
tingkah laku orang mencari makan seperti gabah ditampi. yang cepat mendapatkan, yang lambat terpeleset. yang besar beramai-ramai membuat yang kecil terjepit. yang angkuh menengadah, yang takut malah mati. namun yang ngawur malah makmur. yang berhati-hati mengeluh setengah mati
158. cina alang-alang keplantrang dibandhem nggendring, melu Jawa sing padha eling. sing tan eling miling-miling, mlayu-mlayu kaya maling kena tuding, eling mulih padha manjing. akeh wong injir, akeh centhil. sing eman ora keduman, sing keduman ora eman.
cina berlindung karena dilempari lari terbirit-birit, ikut orang Jawa yang sadar. yang tidak sadar was-was, berlari-lari bak pencuri yang kena tuduh. yang tetap tinggal dibenci. banyak orang malas, banyak yang genit. yang sayang tidak kebagian, yang dapat bagian tidak sayang.

Tidak ada komentar:

Posting Komentar